DE JACHTHUT

[Kees W]

Was met een andere jager aan het praten. Hij had een nieuwe buks gekocht een .223, had er al vossen en reeën mee geschoten. Hij zei dat de reeën op de plaats lagen .223 en als hij met zijn 30-06 schoot liepen ze nog een aantal tientallen(20/30) meters. Ik heb met mijn 7x64 nog niet veel geschoten, maar dan liep het wild ook nog wel een 20 meter door.

Hoe kan het met een lichter kaliber .223 op de plek ligt en met een zwaarder kaliber 30-06 door loopt?

Kees

[Igor]

Hoi Kees W,

Niet zozeer de diameter van het projectiel is bepalend voor de 'dodelijkheid' van het schot maar meer de energie die overgedragen wordt. De .223 geeft met hoge energie een enorme roterende (middelpuntvliegende krachten als ik het goed zeg) impact dat intern voor enorm trauma en verbloeding kan zorgen (ik zeg kan omdat de kogelkop wel weefsel moet tegenkomen op zijn baan door het lichaam). Zo heb ik ervaring met de .243 patroon. Een relatief klein patroontje maar vaak een heftiger impact en schade dan mijn 7x64.

[Friedrich]

Het zit 'm in schokwerking van de patroon. Er wordt veel gesproken over de kogelconstructie, maar eigenlijk is snelheid hier erg belangrijk.

.223 kan op korte afstand ongemeen snel zijn, vlot meer dan 900m/sec. Bij die snelheden deformeren kogels onmiddellijk en gaat er een schokgolf door het weefsel die zenuwbanen en ander weefsel kan beschadigen diep rond het eigenlijke wondkanaal. Dat geef meer kans op ogenblikkelijke bewusteloosheid. Gebeurt dit niet kan het net vrij traag sterven, omdat het wondkanaal erg klein kan zijn.

Zwaardere kalibers gaan veelal zo'n 800m/sec halen, en de meeste kogels zijn ntworpen om tussen de 700 en de 800m/sec gecontroleerd open te plooien. De schokgolf gaat minder zijn, maar de kans op schade aan je wildbraad eveneens. Het wondkanaal zelf is natuurlijk groter, waardoor het stuk ook wanneer het bij bewustzijn blijft relatief snel zal sterven.

De magnums a la 7mmRemMag doen beide, en dat kan op korte afstand enorme schade veroorzaken.

De trage kalibers, zoals mijn geliefde 9.3x62 lijken nogal weinig schokwerking te hebben aan hun 700m/sec.

Dat maakt alles een beetje onvoorspelbaar, maar op drijfjachten is het wild natuurlijk ook erg gestresseerd en de adrenaline doet veel. En toch, ik wou eens een gewonde springbok (+/- even groot als een ree) schieten op 150m. Na het eerste schot draaide hij zich om, twee de schot reageerde hij niet en bij het derde schot viel hij onmiddelijk. Ik was enorm op mezelf aan het vloeken terwijl ik ging kijken, maar de eerste twee schoten zaten in de longen boven het hart en het laatste schot in de wervel iets hoger. De koppen waren aan het uitschot te zien maar amper geëxpandeerd. De bok was dus eigenlijk dood, maar wist het nog niet ... Eigenlijk had ik na het eerste schot gewoon drie minuten moeten wachten ...

[Dutchboy]

Eenvoudigweg gezegd is het de kogel, niet de patroon, die het gat in het wild raakt.

Een zware "langzamere" kogel (als je 750 m/s langzaam kan noemen) maakt een gat door het wild dat lang en dun is -- meer vergelijkbaar met een mes steek -- en doodt omdat het bloedverlies veroorzaakt. Het wild sterft door bloedverlies, en kan dus inderdaad een paar seconden lang lopen.

Een licht gewicht "snelle" kogel maakt een gat in het wild dat meer ballon vormig is. De hogere snelheid breekt de kogel geheel op, en de stukjes die overblijven gaan alle kanten op. De energie van de kogel wordt zeer snel doorgegeven aan het wild, en heeft een schok effect op het bloedvat systeem EN op het zenuwstelsel, en kan tot verlamming en dood lijden.

Nu zou je zeggen "dan ALTIJD een snelle, ligtere kogel gebruiken!" Daar zijn ook een groot aantal jagers die daar mee eens zijn. MAAR, een snelle, lichte kogel heeft ook nadelen. Met name grotere schade aan het wildbraad, en, zeker zo voornaam, kan onbetrouwbaar zijn als een zwaar bot of ander obstakel getroffen wordt. Waar een zwaardere kogel gewoon zou doorploegen, kan een lichte kogel gestopt worden voordat het kan doordringen om voldoende schade te doen. Groeten, Jan.

[Friedrich]

[Kees W]

Dus een kleiner kaliber brengt de joule beter over op een "kleiner" wild(ree, vos, nijlgans). En een groter kaliber is voor het grotere wild. Die dan meer de tijd heeft om te fragmenteren.

Heeft de kogelkop er dan ook nog wat mee te maken. Ik heb namelijk

sako 7x64 11,0g 170 grs

of is het dan beter voor de vos/ree om een lichtere te nemen zeg deze

sako 7x64 7,8 of 9,7 120/150 grs

Iemand??

[Friedrich]

In een groot kaliber gaat een lichtere kop meer snelheid maken en dus meer uitwerking hebben op kleiner wild. Je kan zelfs heel lichte 'varmint'-koppen vinden, die bijzonder aggressief openplooien. Maar vaak is dat een kwestie van herladen of moeilijk te vinden munitie.

Het fragmenteren is trouwens enkel de bedoeling bij wild dat niet voor consumptie bestemd is, zoals vossen en roofwild, of al die kleine beestjes die ze elders ter wereld verdelgen. Bij wildbraad wil je expansie zonder te veel fragmentatie.

Je moet je er trouwens ook niet te veel zorgen over maken. Dat een ree nog 20 meter loopt is nu niet echt zo vervelend, en op een vos gaat dat allemaal weinig uitmaken.

[dutchgus]

[Dutchboy]